Irish language

Ba cheart don domhan bheith ar a n-airdeall faoi atheacht Tony Blair

 TONY BLAIR: Tá na múrtha airgid déanta ag iarPhríomhAire na Breataine, Tony Blair, ó d’fhág se Sráid Downing in 2007 agus é ag obair don JP Morgan, ina idirghabhálaí sa MheánOirthear agus ina fhear gnó. Deirtear gur beag an deighilt atá idir a ghníomhaíocht pholaitiúil agus an cíocras atá ann fortún a dhéanamh
Robert McMillen

Ní féidir an locht a chur ar aon duine amháin as gach a bhfuil cearr leis an saol seo ach tá daoine ann atá mar shiombail den mheath atá ag rith cosa in airde fríd an domhan sa lá atá inniu ann.

Dar leis an pholaiteoir, George Galloway, tá Tony Blair i measc na ndaone sin.

Bhí Galloway – bladhmaire gan náire nó laoch ar son saoirse daoine atá faoi chois, ag brath ar do dhearcadh – i mBéal Feirste oíche Luain lena scannán faisneise The Killing$ of Tony Blair a thaispeáint.

Godzilla vs Superman na polaitíochta a bhí sa scannán agus Galloway i ndeabhaidh in éadan iarAire na Breataine mar gheall ar an tóir santach ar an airgead atá ar bun ag Blair ó d’fhág sé Sráid Downing in 2007.

Rinne mé léirmheas ar an scannán ar Blas ar Raidió Uladh aréir – tá sé ar fáil ar an iplayer má tá suim agat ann – ach bhí sé suimiúil bheith ag éisteacht le Galloway ag freagairt ceisteanna i ndiaidh thaispeáint an scannáin.

Tá ráite go minic ag Galloway gur mhaith leis labhairt le Tony Blair arís eile – sa Cúirt Choiriúil Idirnáisiúnta san Hág.

An bhfuil seans ar bith ann go dtarlódh a leithéid, go mbeadh an fear a chuir Arm na Breataine chun na hIaráice do chogadh inar maraíodh suas le milliún duine ach a bhí bunaithe ar bhréaga, an bhfeicfidh muid Tony Blair os comhair na cuirte agus coireanna in éadan na daonnachta curtha ina leith?

“I ndiaidh fhoilsiú thuarascail Chilcott,” arsa Galloway, “fuair muid deimhniú oifigiuil go raibh an t-ionradh ar an Iaraic bunaithe ar an chumadóireacht agus spreagfaidh an cinneadh sin teaghlaigh na saighdiúirí a maraíodh nó a gortaíodh sa chogadh san Iaráic na céadta cás cúirte a ghlacadh in éadan an rialtais.

“Cosnoidh sé cuid mhor airigid orthu ach ar an drochuair, beidh oraibhse, na cáiniocóirí díol as mar shocraigh David Cameron agus eisean ina phríomhaire go n-iocfadh an pobal as cosaint Blair.

“Ach mar a dúirt Michael Mansfield QC sa scannán, tá go leor coireanna a d’fheadfadh an Cúirt Choiriúil Idirnáisiúnta cur i leith Blair.”

Deir Galloway gur dréachtaíodh dlíthe na Cúirte go hiontach cúramach sa dóigh is nach dtiocfaí os a comhair ach daoine dubha as an Afraic. 

Ní raibh láinseáil chogaidh ionsaitheach mhídhleathach luaite mar choir cogaidh i ndlíthe an ICC ach tá sé sin ag dul a athrú.

“Sin ráite, ní bheidh sé cúlghabhálach (retrospective) mar sin ní féidir an dlí a chur ar Blair maidir leis an chogadh é fein ach tá an iliomad coireanna eile a chonaic muid sa scannán a d’fhéadfaí cur ina leith - úsid úráiniam laghdaithe, fosfar bán, an géilleadh úrghnách (extraordinary rendition), fuadach, ciapadh agus mar sin de.

“Is féidir iad sin uilig a chur in éadan Tony Blair agus a rialtais, ach caithfidh stát an cás a chur chun cinn agus cén stát a dhéanfadh iarracht cás a thabhairt in aghaidh na Breataine?” ar sé.

Measann Galloway go bhfuil cúrsaí ag athrú áfach. Agus an Bhreatain ag imeacht ón Aontas Eorpach, deir sé nach “blas na míosa” atá sa Ríocht Aontaithe.

Cad chuige nach nglacfadh an Rúis nó an Iaráic an cás chuig an ICC, a fhiafraíonn sé, ag rá go measann sé go bhfuil tíortha ag bogadh go geopholaitiúil i dtreo áite ina dtiocfadh leo cás a thabhairt. 

Ach dúirt Galloway cúpla uair oíche Luain nach raibh in Tony Blair ach simptóím den malaise atá ar fud na cruinne faoi láthair.

Deir sé go gcaithfidh na Sasanaigh báta agus bóthar a thabhart do mheon an chóilineachais atá go laidir ann go fóill, an dearcadh seo go bhfuil siad níos tábhachtai ná mar atá siad.

Ach cad é faoi Tony Blair? An bhfuil deireadh leis i ndiaidh Chilcott? A mhalairt dar le Galloway.

“Tá deireadh i ndiaidh theacht le haithreachas Blair a mhair ar feadh dhá lá i ndiaidh do thorthaí Fhiosrúchain Chilcott teacht amach agus beidh sé i dTeach na dTiarnaí roimh i bhfad,” ar sé. 

“Cuirfidh sé bru ar Jeremy Corbyn é ainmniu do theach na dTiarnaí agus má dhiúltaíonn Corbyn, bheadh ar Teresa May é a ainmniú.

“Duine a bith a bhfuil eolas acu ar leagan amach Westminster, beidh a fhios agaibh go bhfuil Teach na dTiarnaí fá chúpla slat de Theach na dTeachtaí, áit a bhfuil dílseacht ag, ar a laghad, 100 MP i bPáirtí an Lucht Oibre. 

“Shínigh 171 MP an vóta mímhuiníne in éadan Jeremy Corbyn, mar sin seans mór go bhfuil tacaíocht ag níos mó ná 100 MP ag Blair.”

Deir Galloway gur dhúirt Corbyn leis gur beag lá a théann thart nach mbíonn dilsoirí Blair ag iarraidh cur isteach ar a cheannaireacht.

Agus é ar ais i gcroílár na polaitíochta sa Bhreatain, caithfidh daoine a gcomhairle féin a dhéanamh mar beidh Blair ar ais mar churadh na ndaoine sin a bhí agus atá in éadan na Breatimeachta.  

Cruthóidh sé bloc ina mbeidh an 100 MP lucht oibre sin, Tóraithe atá i bhfách leis an Eoraip agus na Daonlathaigh Liobrálacha.

“Agus maidir le Páirtí Náisiúnta na hAlban, beidh rogha an dá dhíogha acu sin,” arsa Galloway.

“Tá Alex Salmond - fear a bhfuil ardmheas agam air - ar thús an tslóigh atá ag iarraidh an dlí a chur ar Tony Blair as coireanna in éadan na daonnachta ach is é an SNP an páirtí is mó atá i bhfach leis an Aontas Eorpach agus beidh Tony Blair sna dorchlai céanna leo agus é ag iarraidh na comhghuaillíochta frith-Bhreatimeachta seo a chur le chéile.”

Measann Galloway go bhfaighidh Blair tacaíocht ó grupai tabhachtacha eile atá in éadan na Breataimeachta - ón státseiribhís go dtí na baincéirí.

“Go dtí seo, níor mhothaigh duine ar bith i gceannaireacht Pháirtí an Lucht Oibre láidir go leor le rud éigin a rá faoi philleadh Blair ar an saol polaitiuil, ní Jeremy Corbyn nó John McDonnell.

“Creidim gur meancóg mhor é sin,” arsa Galloway. “Tá ráite agam leo go pearsanta, mura gcuireann siad stop le Tony Blair go gcuirfidh Blair deireadh le Páirtí an Lucht Oibre.”

Irish language

Today's horoscope

Horoscope


See a different horoscope: